目录
1. 三维 EKF 设计
状态向量
状态方程(预测)
2. 观测方程(更新)
GPS 观测矩阵:
光流观测矩阵:
气压计观测矩阵:
3. 代码实现(STM32 HAL 库)
4. 集成到无人机悬停控制
5. 参数调优建议
把水平位置融合(GPS + 光流)和高度融合(气压计 + GPS)整合成一个统一的三维 EKF,这样代码结构更简洁,数据融合也更紧密,精度目标:
- 水平位置:±0.5 米
- 高度:±0.2 米
1. 三维 EKF 设计
状态向量
统一状态向量:X=xyzvxvyvz其中:
- x,y,z:位置(米)
- vx,vy,vz:速度(米 / 秒)
状态方程(预测)
基于匀速模型:Xk∣k−1=F⋅Xk−1∣k−1+wk状态转移矩阵:F=100000010000001000dt001000dt001000dt001过程噪声协方差矩阵 Q:Q=σx2000000σy2000000σz2000000σvx2000000σvy2000000σvz2
2. 观测方程(更新)
有三个观测源:
- GPS:观测三维位置 (xgps,ygps,zgps)
- 光流:观测水平位移 (Δxflow,Δyflow) → 转换为速度
- 气压计:观测高度 zbaro
GPS 观测矩阵:
Hgps=100010001000000000观测噪声协方差矩阵 Rgps:Rgps=σgps,x2000σgps,y2000σgps,z2
光流观测矩阵:
光流输出位移 Δxflow,Δyflow,转换为速度:vflow,x=dtΔxflow,vflow,y=dtΔyflow观测矩阵:Hflow=[000000100100]观测噪声协方差矩阵 Rflow:Rflow=[σflow,x200σflow,y2]
气压计观测矩阵:
Hbaro=[001000]观测噪声协方差矩阵 Rbaro=σbaro2
3. 代码实现(STM32 HAL 库)
#include <math.h> // 三维 EKF 状态向量 typedef struct { float x, y, z; // 位置 (m) float vx, vy, vz; // 速度 (m/s) } EKF3D_State; // 三维 EKF 协方差矩阵 typedef struct { float P[6][6]; } EKF3D_Covariance; // 传感器数据 typedef struct { float x, y, z; // GPS 位置 (m) } GPS_Data; typedef struct { float dx, dy; // 光流位移 (m) } Flow_Data; typedef struct { float z; // 气压计高度 (m) } Baro_Data; // 三维 EKF 参数 typedef struct { EKF3D_State state; EKF3D_Covariance cov; float dt; // 采样时间 (s) // 过程噪声 float Q_pos; // 位置过程噪声方差 float Q_vel; // 速度过程噪声方差 // 观测噪声 float R_gps_pos; // GPS 位置噪声方差 float R_flow_vel; // 光流速度噪声方差 float R_baro; // 气压计噪声方差 } EKF3D; // 初始化三维 EKF void EKF3D_Init(EKF3D *ekf, float dt) { ekf->dt = dt; ekf->Q_pos = 0.01f; // 位置过程噪声 ekf->Q_vel = 0.1f; // 速度过程噪声 ekf->R_gps_pos = 4.0f; // GPS 位置噪声方差 (2m)^2 ekf->R_flow_vel = 0.01f; // 光流速度噪声方差 (0.1m/s)^2 ekf->R_baro = 0.01f; // 气压计噪声方差 (0.1m)^2 // 初始状态 ekf->state.x = ekf->state.y = ekf->state.z = 0.0f; ekf->state.vx = ekf->state.vy = ekf->state.vz = 0.0f; // 初始协方差 for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { ekf->cov.P[i][j] = 0.0f; } } ekf->cov.P[0][0] = ekf->cov.P[1][1] = ekf->cov.P[2][2] = 1.0f; // 位置不确定度 ekf->cov.P[3][3] = ekf->cov.P[4][4] = ekf->cov.P[5][5] = 1.0f; // 速度不确定度 } // 预测步骤 void EKF3D_Predict(EKF3D *ekf) { // 状态预测 ekf->state.x += ekf->state.vx * ekf->dt; ekf->state.y += ekf->state.vy * ekf->dt; ekf->state.z += ekf->state.vz * ekf->dt; // 状态转移矩阵 F float F[6][6] = { {1, 0, 0, ekf->dt, 0, 0}, {0, 1, 0, 0, ekf->dt, 0}, {0, 0, 1, 0, 0, ekf->dt}, {0, 0, 0, 1, 0, 0}, {0, 0, 0, 0, 1, 0}, {0, 0, 0, 0, 0, 1} }; // 过程噪声 Q float Q[6][6] = {0}; Q[0][0] = Q[1][1] = Q[2][2] = ekf->Q_pos; Q[3][3] = Q[4][4] = Q[5][5] = ekf->Q_vel; // P = F*P*F^T + Q float P_temp[6][6]; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { P_temp[i][j] = 0.0f; for (int k = 0; k < 6; k++) { P_temp[i][j] += F[i][k] * ekf->cov.P[k][j]; } } } for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { ekf->cov.P[i][j] = 0.0f; for (int k = 0; k < 6; k++) { ekf->cov.P[i][j] += P_temp[i][k] * F[j][k]; } ekf->cov.P[i][j] += Q[i][j]; } } } // 更新步骤(GPS) void EKF3D_Update_GPS(EKF3D *ekf, GPS_Data *gps) { float H[3][6] = { {1, 0, 0, 0, 0, 0}, {0, 1, 0, 0, 0, 0}, {0, 0, 1, 0, 0, 0} }; float R[3][3] = { {ekf->R_gps_pos, 0, 0}, {0, ekf->R_gps_pos, 0}, {0, 0, ekf->R_gps_pos} }; float z[3] = {gps->x, gps->y, gps->z}; float z_pred[3] = {ekf->state.x, ekf->state.y, ekf->state.z}; float y[3]; for (int i = 0; i < 3; i++) y[i] = z[i] - z_pred[i]; // S = H*P*H^T + R float S[3][3] = {0}; float H_P[3][6] = {0}; for (int i = 0; i < 3; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) { H_P[i][j] += H[i][k] * ekf->cov.P[k][j]; } } } for (int i = 0; i < 3; i++) { for (int j = 0; j < 3; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) { S[i][j] += H_P[i][k] * H[j][k]; } S[i][j] += R[i][j]; } } // 卡尔曼增益 K = P*H^T*S^{-1} float S_inv[3][3]; float det = S[0][0]*(S[1][1]*S[2][2]-S[1][2]*S[2][1]) - S[0][1]*(S[1][0]*S[2][2]-S[1][2]*S[2][0]) + S[0][2]*(S[1][0]*S[2][1]-S[1][1]*S[2][0]); S_inv[0][0] = (S[1][1]*S[2][2]-S[1][2]*S[2][1])/det; S_inv[0][1] = (S[0][2]*S[2][1]-S[0][1]*S[2][2])/det; S_inv[0][2] = (S[0][1]*S[1][2]-S[0][2]*S[1][1])/det; S_inv[1][0] = (S[1][2]*S[2][0]-S[1][0]*S[2][2])/det; S_inv[1][1] = (S[0][0]*S[2][2]-S[0][2]*S[2][0])/det; S_inv[1][2] = (S[0][2]*S[1][0]-S[0][0]*S[1][2])/det; S_inv[2][0] = (S[1][0]*S[2][1]-S[1][1]*S[2][0])/det; S_inv[2][1] = (S[0][1]*S[2][0]-S[0][0]*S[2][1])/det; S_inv[2][2] = (S[0][0]*S[1][1]-S[0][1]*S[1][0])/det; float K[6][3] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 3; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) { K[i][j] += ekf->cov.P[i][k] * H[j][k]; } } } for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 3; j++) { float temp = 0; for (int k = 0; k < 3; k++) temp += K[i][k] * S_inv[k][j]; K[i][j] = temp; } } // 更新状态 float delta[6] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 3; j++) delta[i] += K[i][j] * y[j]; } ekf->state.x += delta[0]; ekf->state.y += delta[1]; ekf->state.z += delta[2]; ekf->state.vx += delta[3]; ekf->state.vy += delta[4]; ekf->state.vz += delta[5]; // 更新协方差 P = (I - K*H)*P float I_KH[6][6]; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { I_KH[i][j] = (i == j) ? 1.0f : 0.0f; for (int k = 0; k < 3; k++) I_KH[i][j] -= K[i][k] * H[k][j]; } } float P_temp[6][6] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) P_temp[i][j] += I_KH[i][k] * ekf->cov.P[k][j]; } } for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) ekf->cov.P[i][j] = P_temp[i][j]; } } // 更新步骤(光流) void EKF3D_Update_Flow(EKF3D *ekf, Flow_Data *flow) { float vx_flow = flow->dx / ekf->dt; float vy_flow = flow->dy / ekf->dt; float H[2][6] = { {0, 0, 0, 1, 0, 0}, {0, 0, 0, 0, 1, 0} }; float R[2][2] = { {ekf->R_flow_vel, 0}, {0, ekf->R_flow_vel} }; float z[2] = {vx_flow, vy_flow}; float z_pred[2] = {ekf->state.vx, ekf->state.vy}; float y[2]; for (int i = 0; i < 2; i++) y[i] = z[i] - z_pred[i]; // S = H*P*H^T + R float S[2][2] = {0}; float H_P[2][6] = {0}; for (int i = 0; i < 2; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) H_P[i][j] += H[i][k] * ekf->cov.P[k][j]; } } for (int i = 0; i < 2; i++) { for (int j = 0; j < 2; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) S[i][j] += H_P[i][k] * H[j][k]; S[i][j] += R[i][j]; } } // 卡尔曼增益 K = P*H^T*S^{-1} float S_inv[2][2]; float det = S[0][0] * S[1][1] - S[0][1] * S[1][0]; S_inv[0][0] = S[1][1] / det; S_inv[0][1] = -S[0][1] / det; S_inv[1][0] = -S[1][0] / det; S_inv[1][1] = S[0][0] / det; float K[6][2] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 2; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) K[i][j] += ekf->cov.P[i][k] * H[j][k]; } } for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 2; j++) { float temp = 0; for (int k = 0; k < 2; k++) temp += K[i][k] * S_inv[k][j]; K[i][j] = temp; } } // 更新状态 float delta[6] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 2; j++) delta[i] += K[i][j] * y[j]; } ekf->state.x += delta[0]; ekf->state.y += delta[1]; ekf->state.z += delta[2]; ekf->state.vx += delta[3]; ekf->state.vy += delta[4]; ekf->state.vz += delta[5]; // 更新协方差 P = (I - K*H)*P float I_KH[6][6]; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { I_KH[i][j] = (i == j) ? 1.0f : 0.0f; for (int k = 0; k < 2; k++) I_KH[i][j] -= K[i][k] * H[k][j]; } } float P_temp[6][6] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) P_temp[i][j] += I_KH[i][k] * ekf->cov.P[k][j]; } } for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) ekf->cov.P[i][j] = P_temp[i][j]; } } // 更新步骤(气压计) void EKF3D_Update_Baro(EKF3D *ekf, Baro_Data *baro) { float H[1][6] = {0, 0, 1, 0, 0, 0}; float R = ekf->R_baro; float z = baro->z; float z_pred = ekf->state.z; float y = z - z_pred; // S = H*P*H^T + R float S = 0; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { S += H[0][i] * ekf->cov.P[i][j] * H[0][j]; } } S += R; // 卡尔曼增益 K = P*H^T*S^{-1} float K[6]; for (int i = 0; i < 6; i++) { K[i] = 0; for (int j = 0; j < 6; j++) K[i] += ekf->cov.P[i][j] * H[0][j]; K[i] /= S; } // 更新状态 for (int i = 0; i < 6; i++) { if (i == 0) ekf->state.x += K[i] * y; else if (i == 1) ekf->state.y += K[i] * y; else if (i == 2) ekf->state.z += K[i] * y; else if (i == 3) ekf->state.vx += K[i] * y; else if (i == 4) ekf->state.vy += K[i] * y; else if (i == 5) ekf->state.vz += K[i] * y; } // 更新协方差 P = (I - K*H)*P float I_KH[6][6]; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { I_KH[i][j] = (i == j) ? 1.0f : 0.0f; I_KH[i][j] -= K[i] * H[0][j]; } } float P_temp[6][6] = {0}; for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) { for (int k = 0; k < 6; k++) P_temp[i][j] += I_KH[i][k] * ekf->cov.P[k][j]; } } for (int i = 0; i < 6; i++) { for (int j = 0; j < 6; j++) ekf->cov.P[i][j] = P_temp[i][j]; } }4. 集成到无人机悬停控制
EKF3D ekf3d; GPS_Data gps; Flow_Data flow; Baro_Data baro; void Hover_Control_Loop(void) { float dt = 0.01f; // 100Hz // 1. 读取传感器数据 read_gps(&gps); // GPS 位置 (m) read_optical_flow(&flow); // 光流位移 (m) read_baro(&baro); // 气压计高度 (m) // 2. 三维 EKF 预测 EKF3D_Predict(&ekf3d); // 3. 三维 EKF 更新 static uint32_t gps_update_count = 0; if (gps_update_count++ >= 100) { // 每秒一次GPS更新 EKF3D_Update_GPS(&ekf3d, &gps); gps_update_count = 0; } EKF3D_Update_Flow(&ekf3d, &flow); // 每次循环更新光流 EKF3D_Update_Baro(&ekf3d, &baro); // 每次循环更新气压计 // 4. 位置环 PID(使用 EKF 输出) pid_pos_x.setpoint = target_pos.x; pid_pos_x.feedback = ekf3d.state.x; PID_Update(&pid_pos_x, dt); pid_pos_y.setpoint = target_pos.y; pid_pos_y.feedback = ekf3d.state.y; PID_Update(&pid_pos_y, dt); pid_pos_z.setpoint = target_pos.z; pid_pos_z.feedback = ekf3d.state.z; PID_Update(&pid_pos_z, dt); // 5. 姿态环与电机控制 ... }5. 参数调优建议
- 过程噪声:
Q_pos = 0.01:位置过程噪声较小,假设无人机运动平稳。Q_vel = 0.1:速度过程噪声较大,允许速度变化。
- 观测噪声:
R_gps_pos = 4.0:GPS 噪声方差(2m)。R_flow_vel = 0.01:光流速度噪声方差(0.1m/s)。R_baro = 0.01:气压计噪声方差(0.1m)。
✅ 现在你有了一个统一的三维 EKF,代码简洁且融合紧密,能同时处理:
- GPS + 光流(水平位置)
- 气压计 + GPS(高度)
这样无人机悬停精度可以达到:
- 水平位置:±0.5 米
- 高度:±0.2 米